Kom je regelmatig in de natuur en vind je het fantastisch om je waarnemingen te registreren dan lever je een grote bijdrage aan de kennis over de natuur.
Onderzoeksinstituten gebruiken graag de kennis, zoals verspreiding van een diersoort, in hun analyses voor beleid en wetenschap.
Wat is Citizen Science
In het Nederlands vertaalt spreken we over burger wetenschappen.
Bij citizen science dragen burgers actief bij aan het genereren van wetenschappelijke kennis. In de natuurwereld is de bekendste vorm hiervan het monitoren van de verspreiding van planten en dieren. De vele vrijwillige natuurwaarnemers (‘tellers’) zijn van groot belang voor de kennis over de natuur.
In Nederland bestaat er een uitgebreid netwerk van soortenorganisaties, die al sinds de jaren 80 met behulp van vele vrijwilligers systematische natuurtellingen organiseren. Daarnaast zijn er verschillende onlineplatforms waarop burgers natuurwaarnemingen kunnen doorgeven. Vooral Waarneming.nl, en de daaraan gekoppelde app ObsIdentify, is erg populair.
Citizen science verdient erkenning als een belangrijke vorm van burgerbetrokkenheid bij natuur, die van waarde is voor beleid en wetenschap. Op veel natuurplatforms en in diverse publicaties is er echter vooral aandacht voor de waarnemingen zelf en minder voor de belangrijke rol die vrijwilligers hierbij spelen. In dit onderzoek is samen met verschillende soortenorganisaties en natuurplatforms berekend hoeveel vrijwilligers er nu actief zijn op dit gebied en hoeveel tijd ze daaraan besteden.
Vrijwillige waarnemers belangrijk voor natuurbeleid
De waarnemingen die verzameld worden op de invoerportalen zoals Waarneming.nl, Telmee.nl en de NDFF Verspreidingsatlas vloeien veelal door naar de NDFF. Hetzelfde geldt voor het overgrote deel van de data uit projecten van soortenorganisaties en vrijwilligers bij terrein beherende organisaties als Natuurmonumenten, Staatsbosbeheer en de provinciale Landschappen. Gegevens van de NDFF en het NEM worden gebruikt voor het verkrijgen van inzicht in de toestand en veranderingen van natuur en biodiversiteit.
Hierin speelt het Centraal Bureau voor de Statistiek (CBS) een belangrijke rol. Het CBS past statistische bewerkingen toe om indexcijfers en trends vast te stellen en te verwerken in biodiversiteitsindicatoren, die bijvoorbeeld de trend van broedvogels of van beek- en poldervissen weergeven.
Berekende biodiversiteitsindicatoren zijn essentieel voor evaluaties van het natuurbeheer en beleid, en worden gebruikt in internationale rapportages voor de EU-Vogel en Habitatrichtlijnen en de VN-Convention on Biological Diversity. De bijdrage van vrijwilligers is daarmee van groot belang voor de huidige kennis en het in kaart brengen van ontwikkelingen in de Nederlandse natuur.
Moet ik dat ene unieke exemplaar ook melden bij een invoerportaal?
Stel voor dat je als waarnemer een bijzonder dier of plant ziet, je weet zeker dat als je dit kenbaar maakt er veel nieuwsgierig publiek op af gaat komen. Ter bescherming daarvan besluit je het niet te melden. Uiteraard kunnen ook andere reden je besluiten deze niet te melden.
Besluit je het toch te melden, dan zijn er hulpmiddelen om bovenstaand te voorkomen.
In veel gevallen kun je in het invoerportaal de locatie afschermen of je melding onder embargo plaatsen. Voor de moderators en de waarnemer blijven deze gegevens uiteraard zichtbaar.
Informatie over invoerportalen kunt u bij 1 van de onderstaande organisaties vinden